30 Aralık 2009 Çarşamba
23 Aralık 2009 Çarşamba
16 Aralık 2009 Çarşamba
16 Aralık 2009
Bu hafta toplantımızı farklı bir üslupla yürüttük. Her zaman katılımcıların getirdikleri konular üzerinde çalıp yorum yaparken bu sefer televizyondaki bazı kareler üzerinde çalıştık. İlk sahnede kendine değer verilmediğini düşünüp sinirlenen bir ünlü vardı. Bunun sonrasında kısa bir süre kendilik yapılanmaları üzerinde konuştuk.
Çocuğun 18-36 aylar arasında oluşan kendilik yapılanmalarının bu kısmında nesneyi ve kendini iyi/kötü olarak algıladığını, burada yaşanan patolojik yapılanmalardan ötürü bu iyi/kötü nesne ve kendiliği kaynaştıramadığını gördük. Burada kabaca iyi nesneyi “onaylayan/seven anne”, iyi kendiliği ise “sevilen/onaylanan ben” olarak gördüğü söylenebilir. Bunun tam tersi durumda da kötü nesne “onaylamayan/sevmeyen anne” ve kötü kendiliği de “onaylanmayan/sevilmeyen ben” olarak algılandığını gördük.
Kişi doğal olarak daimi iyi kendilikte kalmak ve iyi nesneyle münasebette bulunmak isteyeceğinden kötü kendiliğe geçtiği zaman bir şekilde bundan kurtulmanın yolunu arar. Bu yollara da savunmalar (eyleme vurum) deriz. Bu kendilik yapılanmaları sonrası oluşan savunmalar ve iyi kendilikte kalmadaki ya da iyi kendiliğe geçmedeki stratejileri yine örnekler üzerinden inceledik. Kişi kötü kendiliğe geçmemek için ya diğer iyi nesnelerle kaynaşması gerektiğinden ya da kendisini kötü nesne yaparak karşıdakini kötü kendiliğe itip kendisinin kötü kendilikten nasıl kurtulduğunu konuştuk.
Bir örnekle kırılan bir insanın karşıdakine ağır şekilde sözlü saldırısıyla (kendisini kötü nesne yapmasıyla) kötü kendilikten çıkışını inceledik. Bir başka örnekte ise kırılma yaşayan birinin diğer iyi nesnelerle nasıl kaynaşıp iyi kendilikte kalmaya devam ettiğine baktık.
Bu haftaki sohbetimizi karakter incelemeleri üzerine yaptık ve haftaya sohbete gelenlerin tv dizi ya da şovlarında yakalayabildikleri kırılmaları, kendilik geçişlerini haftaya olan sohbete getirmelerini isteyerek sonlandırdık.
Çocuğun 18-36 aylar arasında oluşan kendilik yapılanmalarının bu kısmında nesneyi ve kendini iyi/kötü olarak algıladığını, burada yaşanan patolojik yapılanmalardan ötürü bu iyi/kötü nesne ve kendiliği kaynaştıramadığını gördük. Burada kabaca iyi nesneyi “onaylayan/seven anne”, iyi kendiliği ise “sevilen/onaylanan ben” olarak gördüğü söylenebilir. Bunun tam tersi durumda da kötü nesne “onaylamayan/sevmeyen anne” ve kötü kendiliği de “onaylanmayan/sevilmeyen ben” olarak algılandığını gördük.
Kişi doğal olarak daimi iyi kendilikte kalmak ve iyi nesneyle münasebette bulunmak isteyeceğinden kötü kendiliğe geçtiği zaman bir şekilde bundan kurtulmanın yolunu arar. Bu yollara da savunmalar (eyleme vurum) deriz. Bu kendilik yapılanmaları sonrası oluşan savunmalar ve iyi kendilikte kalmadaki ya da iyi kendiliğe geçmedeki stratejileri yine örnekler üzerinden inceledik. Kişi kötü kendiliğe geçmemek için ya diğer iyi nesnelerle kaynaşması gerektiğinden ya da kendisini kötü nesne yaparak karşıdakini kötü kendiliğe itip kendisinin kötü kendilikten nasıl kurtulduğunu konuştuk.
Bir örnekle kırılan bir insanın karşıdakine ağır şekilde sözlü saldırısıyla (kendisini kötü nesne yapmasıyla) kötü kendilikten çıkışını inceledik. Bir başka örnekte ise kırılma yaşayan birinin diğer iyi nesnelerle nasıl kaynaşıp iyi kendilikte kalmaya devam ettiğine baktık.
Bu haftaki sohbetimizi karakter incelemeleri üzerine yaptık ve haftaya sohbete gelenlerin tv dizi ya da şovlarında yakalayabildikleri kırılmaları, kendilik geçişlerini haftaya olan sohbete getirmelerini isteyerek sonlandırdık.
9 Aralık 2009 Çarşamba
09 Aralık 2009
Bu haftaki oturumumuz dışarıdan sohbetimize katılan psikolog bir arkadaşın ne zaman danışan alınabileceği, bunun bir sınırının olup olmadığını sormasıyla gündemi belirlemiş oldu. Yasal bir düzenlenmişliğin olmadığı ama etik olarak bunun tartışılabileceğini konuştuk ve tartıştık da. Kişinin kendini pragmatik açıdan kendini faydalı görmesi terapi yapması için yeterli midir sorusu üzerine epey kafa yorduk. Terapistliğin üst sınırın hiçbir zaman tam olarak çizilemeyeceği konusunda anlaştıktan sonra minimum yeterliliğin gerekleri üzerinde tartışmaya devam ettik.
İçimizden bir terapistin tedavi kavramını açmasıyla sohbetimiz farklı bir boyuta sürüklendi. Terapistin hastalığı tanımlayışına göre farklı tedavi yaklaşımları kullanacağını belirtti. Ve geçen hafta konuştuklarımızın bir özeti şeklinde geçen bu açılımı geçen hafta gelemeyen arkadaşlarla da paylaştık.
Sohbetimizin ikinci kısmında misafir psikolog arkadaşlarımızdan biri bir vakasını gizlilik sınırları içerisinde bizimle paylaştı ve ilk oturumda konuştuğumuz hastalık ve tedavi konusuyla bağlantı kurarak arkadaşımızın danışanını anlamaya çalıştık.
Aşırı kaygılarla başvurmuş danışanı incelemeye başlayınca altta yatan mükemmelci yapıyı ve belki de biraz narsisistik yapılanmanın kokusunu aldık. Bu yapılar gereği yaşadığı olaylar sonucunda aşırı suçluluk duygularıyla baş etmeye çalışan danışan psikosomatik bir belirtiyle terapiye başvurmuş.
Danışanın daha ilk seansı olmasından dolayı tanı koyma gibi bir amacımız olmayacağı için şimdilik sadece danışanı anlamaya ve içerisinde bulunduğu yapının danışanın hayatında nasıl bir anlamı olduğuna baktık. İlerleyen seanslarda danışan eğer sohbetimizin gündemine getirilirse terapistiyle oluşan terapötik bağa, seansların sürecine, aktarıma ve karşı aktarıma göre farklı yorumlar yapabileceğimizi düşündük.
Bu haftaki sohbetimizi burada sonlandırmadan önce haftaya film izlemek üzere bir öneride bulunduk. İzleyeceğimiz film sonrasında filmdeki psikolojik öğeler üzerine sohbet etmeyi planlıyoruz.
İçimizden bir terapistin tedavi kavramını açmasıyla sohbetimiz farklı bir boyuta sürüklendi. Terapistin hastalığı tanımlayışına göre farklı tedavi yaklaşımları kullanacağını belirtti. Ve geçen hafta konuştuklarımızın bir özeti şeklinde geçen bu açılımı geçen hafta gelemeyen arkadaşlarla da paylaştık.
Sohbetimizin ikinci kısmında misafir psikolog arkadaşlarımızdan biri bir vakasını gizlilik sınırları içerisinde bizimle paylaştı ve ilk oturumda konuştuğumuz hastalık ve tedavi konusuyla bağlantı kurarak arkadaşımızın danışanını anlamaya çalıştık.
Aşırı kaygılarla başvurmuş danışanı incelemeye başlayınca altta yatan mükemmelci yapıyı ve belki de biraz narsisistik yapılanmanın kokusunu aldık. Bu yapılar gereği yaşadığı olaylar sonucunda aşırı suçluluk duygularıyla baş etmeye çalışan danışan psikosomatik bir belirtiyle terapiye başvurmuş.
Danışanın daha ilk seansı olmasından dolayı tanı koyma gibi bir amacımız olmayacağı için şimdilik sadece danışanı anlamaya ve içerisinde bulunduğu yapının danışanın hayatında nasıl bir anlamı olduğuna baktık. İlerleyen seanslarda danışan eğer sohbetimizin gündemine getirilirse terapistiyle oluşan terapötik bağa, seansların sürecine, aktarıma ve karşı aktarıma göre farklı yorumlar yapabileceğimizi düşündük.
Bu haftaki sohbetimizi burada sonlandırmadan önce haftaya film izlemek üzere bir öneride bulunduk. İzleyeceğimiz film sonrasında filmdeki psikolojik öğeler üzerine sohbet etmeyi planlıyoruz.
2 Aralık 2009 Çarşamba
02 Aralık 2009
Bu haftaki oturumumuzu Kendin Olmak Psikolojik Danışmanlık ve Eğitim Merkezinde Ocak ayı içerisinde açılması planlanan Dinamik Temelli Klinik Psikoloji Eğitimi’nin içeriğini ve eğitimden beklentileri konuşmaya başlayarak açtık. Eğitmenlerden birinin bu sorusu üzerine psikolog adaylardan bir arkadaş eğitimden beklentisini formülasyon yapabilecek kadar bir bilgi birikimine sahip olmak yani karşımıza gelecek danışanların nasıl bir kişilik örgütlenmesi olduğunu ve bu kişilik örgütlenmesinin tedavisinde nasıl bir kuramsal yol izlenebileceğini anlayabilecek düzeye ulaşmak olarak tanımladı. Eğer danışanı anlamak, problemini ortaya koymak, formüle edebilmek istiyorsak ilk aşamada nesne ilişkileri, çocuk gelişimi ve dinamik yapısı üzerine bilgilerimizin olması gerektiği vurgulandı. Bu yüzden eğitimde temel olarak bunlara değinileceği anlatıldı.
Daha sonra içimizdeki terapistlerden biri Masterson’ nın kuramı üzerine bir açılım yaptı. Masterson da diğer teorisyenler gibi bölünmüş yapıyı kabul ederken, odaklandığı noktanın savunmalar olması yönüyle diğerlerinden ayrıldığını dile getirdi.
Sohbetimizin ikinci kısmında terapi sürecinin nasıl gelişip sonlandığı üzerine konuştuk. Terapi süreci içerisinde danışanla terapist arasında ortak dilin oluşacağını, konuşmaya dayalı iyileşmenin nasıl gerçekleşeceğini bu süreç içerisinde danışanın öğrendiğini anlattı. Danışan bize geçmiş zamanında olan problemin bir türevini buraya getirir. Fakat burada farklı olan bir nokta vardır. Zaman o zaman olmadığı gibi daha da önemlisi iletişim kurduğu nesne de ebeveyni değil terapisttir. İlk olarak danışan bu sorununu burada konuşarak nasıl çözeceğini keşfeder. İkinci olarak danışan terapiste ilk defa sorununu anlatmaya başlamasıyla beraber aslında kendisi de sorununu ilk defa duymaya başlar. Danışan bu noktada içine döner ve kendisiyle ilgilenmeye başlar. İlk 3-5 ay terapiste güven ve deneme aşamasıyla geçtikten sonra terapistin duruşuyla özdeşim kurması ve terapistin kilit noktalardaki rötuşlarıyla danışana faydalı olabileceği yerlerdeki ufak müdahalelerde bulunmasıyla iyileşmenin gerçekleşeceğini anlattı. Ama seanstaki ufak müdahalelerin dozunu ayarlamanın önemli olduğuna dikkat çekti. Eğer danışanın önündeki var olan problemi çözebileceğine inanmıyorsak ve danışanı kurtarmak için kendimizi zorunlu hissederek danışana faydalı olmaya çabaladığımızda aslında danışanın iyileşme oranın düşeceğini bize gösterdi. Semptomlarını danışanın kendisi koyduğu gibi kaldırabilmesini de aslında kendisinin bildiğine dikkat çekti.
Başka bir terapistin danışanı üzerinden bir örnek vermesiyle sohbetimiz devam etti. Terapistimizin danışanı terapinin son dakikalarında karar verdirme soruları sorarak neyi amaçlıyor olabileceğini düşündük. Bunu neden seansın bitimine dakikalar kala yapıyor olabilirdi? Psikolog adaylarından birine göre danışan burada terapisti deniyordu. Danışan ortaya attığı soruyla terapistin vereceği cevaba göre mantık ve güveni sınıyor olabileceğini söyledi. Bir başka psikolog adayına göre ise danışan çerçeveyi delmeye çalışıyordu ve terapistin buradaki duruşunu merak ediyor olabilirdi. Tartışmanın sonunda deneyimli terapistlerden birinin ruhsal dünyanın ekonomik çalıştığına vurgu yaparak bir soruyla danışanın hem terapistten ayrılmak istemeyeceğini hem terapisti sınadığını hem de bir destek arayışı içerisinde olabileceğini söyledi.
Psikolog adaylarının haftaya olan sohbetimizde psikolojik bir film izlemek istediklerini söylemeleri üzerine bu haftaki oturumumuzu sonlandırdık.
Daha sonra içimizdeki terapistlerden biri Masterson’ nın kuramı üzerine bir açılım yaptı. Masterson da diğer teorisyenler gibi bölünmüş yapıyı kabul ederken, odaklandığı noktanın savunmalar olması yönüyle diğerlerinden ayrıldığını dile getirdi.
Sohbetimizin ikinci kısmında terapi sürecinin nasıl gelişip sonlandığı üzerine konuştuk. Terapi süreci içerisinde danışanla terapist arasında ortak dilin oluşacağını, konuşmaya dayalı iyileşmenin nasıl gerçekleşeceğini bu süreç içerisinde danışanın öğrendiğini anlattı. Danışan bize geçmiş zamanında olan problemin bir türevini buraya getirir. Fakat burada farklı olan bir nokta vardır. Zaman o zaman olmadığı gibi daha da önemlisi iletişim kurduğu nesne de ebeveyni değil terapisttir. İlk olarak danışan bu sorununu burada konuşarak nasıl çözeceğini keşfeder. İkinci olarak danışan terapiste ilk defa sorununu anlatmaya başlamasıyla beraber aslında kendisi de sorununu ilk defa duymaya başlar. Danışan bu noktada içine döner ve kendisiyle ilgilenmeye başlar. İlk 3-5 ay terapiste güven ve deneme aşamasıyla geçtikten sonra terapistin duruşuyla özdeşim kurması ve terapistin kilit noktalardaki rötuşlarıyla danışana faydalı olabileceği yerlerdeki ufak müdahalelerde bulunmasıyla iyileşmenin gerçekleşeceğini anlattı. Ama seanstaki ufak müdahalelerin dozunu ayarlamanın önemli olduğuna dikkat çekti. Eğer danışanın önündeki var olan problemi çözebileceğine inanmıyorsak ve danışanı kurtarmak için kendimizi zorunlu hissederek danışana faydalı olmaya çabaladığımızda aslında danışanın iyileşme oranın düşeceğini bize gösterdi. Semptomlarını danışanın kendisi koyduğu gibi kaldırabilmesini de aslında kendisinin bildiğine dikkat çekti.
Başka bir terapistin danışanı üzerinden bir örnek vermesiyle sohbetimiz devam etti. Terapistimizin danışanı terapinin son dakikalarında karar verdirme soruları sorarak neyi amaçlıyor olabileceğini düşündük. Bunu neden seansın bitimine dakikalar kala yapıyor olabilirdi? Psikolog adaylarından birine göre danışan burada terapisti deniyordu. Danışan ortaya attığı soruyla terapistin vereceği cevaba göre mantık ve güveni sınıyor olabileceğini söyledi. Bir başka psikolog adayına göre ise danışan çerçeveyi delmeye çalışıyordu ve terapistin buradaki duruşunu merak ediyor olabilirdi. Tartışmanın sonunda deneyimli terapistlerden birinin ruhsal dünyanın ekonomik çalıştığına vurgu yaparak bir soruyla danışanın hem terapistten ayrılmak istemeyeceğini hem terapisti sınadığını hem de bir destek arayışı içerisinde olabileceğini söyledi.
Psikolog adaylarının haftaya olan sohbetimizde psikolojik bir film izlemek istediklerini söylemeleri üzerine bu haftaki oturumumuzu sonlandırdık.
25 Kasım 2009
Bu haftaki sohbetimizde içimizden bir psikolog adayının tanıdan sonra tedavi sürecinin nasıl işleyeceğini merak etmesi ve tartışmaya açması üzerine keyifli bir sohbete başladık.
Konunun açılması sonucunda bu sorunun sadece o psikolog adayına özgü değil alanda çalışan diğer psikolog adaylarının da bir sorunu olduğunu farkettik.
Bizim istediğimiz sorunun, çözümün belli olması ve danışanla bu sorun ve çözüm üzerinde uzlaşmaya varılmasıdır. Ancak dinamik temelli terapilerde bu çok da mümkün olmuyor. Yani “öngörülen” tanı ile “gerçek” tanı birbirini tutmayabiliyor.
Tedavinin başlamasıyla Winnicott’ un tabiriyle danışanla terapist arasında bir oyun başlar terapist danışanı bu oyuna davet eder. Önceki haftalarda da konuştuğumuz gibi bu oyunun kuralları da çerçeveyi oluşturur. Sonra bu çerçeve içerisinde danışan bir sorun getirir.
Danışanın bu isteği semptomun giderilmesine yönelik bir tedavi isteği olabilir. Terapist bu noktada bağlı olduğu ekole göre semptom odaklı çalışabilir ya da danışana “ben bu sorununuzun şöyle bir şeyden kaynaklandığını düşünüyorum, ben bunu merak ediyorum ve isterseniz bu konu üzerinde beraber çalışmaya başlayabiliriz” tarzında bir davetle oyuna başlayabilir. Eğer hasta derinlemesine çalışmayı kabul ederse terapi içerisinde danışandan dört hikaye almayı bekliyoruz. Bunlardan ilki danışanın çocukluğunda patolojiye sebep olacak olayı yaşantılandırması, ikincisi; günümüzde de bu sorunun bir türevini hala yaşıyor olması, üçüncüsü; bu sorunu rüya ve fantezilerinde terapiye getirmesi, dördüncüsü ise terapi ortamında aktarım yoluyla terapiste bunu aktarmasıdır. Bir danışanda bu dört öğeyi bulduktan sonra “neyi tedavi edeceğimiz” ortaya çıkmış olur ve artık bir formülasyon yapmak mümkün gözükür. Fakat danışan hiç konuşmayarak ya da çok fazla konuşarak bu dört hikayeyi bilinçdışı olarak bize vermek istemeyebilir. Biz de bunun zamanı geldiğinde, paylaşımın, güvenin artmasıyla bu savunmaların ve tutmaların ortadan kalkmasını bekleriz.
Terapist arkadaşlarımızdan biri tedavinin içinde her terapistin kendine özgü bir üslubu olacağını ve oyun alanında danışanıyla bu üslupla konuşacağını bizlere anlattı. Hatta bunu sohbetimizin içerisinde bir uygulamayla da gördük. Aynı cümleyi farklı terapistlerin farklı tonlarda ifade etmesi farklı anlamaların çıkmasına olanak tanıdı. Tedavi kısmında yüzleştirmenin, yorumlamanın, iç görü kazandırmanın bazı taktikleri var tabi fakat önemli olan “ne” yapacağımızdan ziyade bunları “nasıl” yapacağımız olduğu anladık. Psikolog adayları arkadaşların aldıkları lisans eğitimi gereği terapide söyleneceklerin, yapılacakların net olması gibi bir arayış içerisinde olduklarını, yöntemlerin terapistten terapiste farklılık göstermesinin ve flu olmasının rahatsızlık verici olduğunu dile getirdiler.
Oturumun ikinci kısmında tedavinin ne anlama geldiği üzerine biraz tartıştık. Bir danışanın artık iyi olduğunu nasıl bilebilirdik. Bunun için
- danışanın tekrar tekrar bu konuyu konuşmak istemesi mi
- semptomların ortadan kalkması mı
- eskisi kadar üzülmemesi mi
- danışanın ben artık iyiyim demesi mi bizim için ölçü olacak buna karar vermeye çalıştık. Bunun cevabının tedavi içerisinde değişeceğine karar verdik.
Terapist arkadaşlarımızdan birinin tanı ve tedavi sürecinin nasıl geliştiğini bir vakası üzerinden uzun uzun anlatıp bizi aydınlatması sonucunda haftaya tekrar buluşmak üzere bu haftaki buluşmamızı sonlandırdık.
Konunun açılması sonucunda bu sorunun sadece o psikolog adayına özgü değil alanda çalışan diğer psikolog adaylarının da bir sorunu olduğunu farkettik.
Bizim istediğimiz sorunun, çözümün belli olması ve danışanla bu sorun ve çözüm üzerinde uzlaşmaya varılmasıdır. Ancak dinamik temelli terapilerde bu çok da mümkün olmuyor. Yani “öngörülen” tanı ile “gerçek” tanı birbirini tutmayabiliyor.
Tedavinin başlamasıyla Winnicott’ un tabiriyle danışanla terapist arasında bir oyun başlar terapist danışanı bu oyuna davet eder. Önceki haftalarda da konuştuğumuz gibi bu oyunun kuralları da çerçeveyi oluşturur. Sonra bu çerçeve içerisinde danışan bir sorun getirir.
Danışanın bu isteği semptomun giderilmesine yönelik bir tedavi isteği olabilir. Terapist bu noktada bağlı olduğu ekole göre semptom odaklı çalışabilir ya da danışana “ben bu sorununuzun şöyle bir şeyden kaynaklandığını düşünüyorum, ben bunu merak ediyorum ve isterseniz bu konu üzerinde beraber çalışmaya başlayabiliriz” tarzında bir davetle oyuna başlayabilir. Eğer hasta derinlemesine çalışmayı kabul ederse terapi içerisinde danışandan dört hikaye almayı bekliyoruz. Bunlardan ilki danışanın çocukluğunda patolojiye sebep olacak olayı yaşantılandırması, ikincisi; günümüzde de bu sorunun bir türevini hala yaşıyor olması, üçüncüsü; bu sorunu rüya ve fantezilerinde terapiye getirmesi, dördüncüsü ise terapi ortamında aktarım yoluyla terapiste bunu aktarmasıdır. Bir danışanda bu dört öğeyi bulduktan sonra “neyi tedavi edeceğimiz” ortaya çıkmış olur ve artık bir formülasyon yapmak mümkün gözükür. Fakat danışan hiç konuşmayarak ya da çok fazla konuşarak bu dört hikayeyi bilinçdışı olarak bize vermek istemeyebilir. Biz de bunun zamanı geldiğinde, paylaşımın, güvenin artmasıyla bu savunmaların ve tutmaların ortadan kalkmasını bekleriz.
Terapist arkadaşlarımızdan biri tedavinin içinde her terapistin kendine özgü bir üslubu olacağını ve oyun alanında danışanıyla bu üslupla konuşacağını bizlere anlattı. Hatta bunu sohbetimizin içerisinde bir uygulamayla da gördük. Aynı cümleyi farklı terapistlerin farklı tonlarda ifade etmesi farklı anlamaların çıkmasına olanak tanıdı. Tedavi kısmında yüzleştirmenin, yorumlamanın, iç görü kazandırmanın bazı taktikleri var tabi fakat önemli olan “ne” yapacağımızdan ziyade bunları “nasıl” yapacağımız olduğu anladık. Psikolog adayları arkadaşların aldıkları lisans eğitimi gereği terapide söyleneceklerin, yapılacakların net olması gibi bir arayış içerisinde olduklarını, yöntemlerin terapistten terapiste farklılık göstermesinin ve flu olmasının rahatsızlık verici olduğunu dile getirdiler.
Oturumun ikinci kısmında tedavinin ne anlama geldiği üzerine biraz tartıştık. Bir danışanın artık iyi olduğunu nasıl bilebilirdik. Bunun için
- danışanın tekrar tekrar bu konuyu konuşmak istemesi mi
- semptomların ortadan kalkması mı
- eskisi kadar üzülmemesi mi
- danışanın ben artık iyiyim demesi mi bizim için ölçü olacak buna karar vermeye çalıştık. Bunun cevabının tedavi içerisinde değişeceğine karar verdik.
Terapist arkadaşlarımızdan birinin tanı ve tedavi sürecinin nasıl geliştiğini bir vakası üzerinden uzun uzun anlatıp bizi aydınlatması sonucunda haftaya tekrar buluşmak üzere bu haftaki buluşmamızı sonlandırdık.
17 Kasım 2009 Salı
11 Kasım 2009
Bu haftaki sohbet konumuz egonun savunma mekanizmalarıydı. Konumuz ilk açıldığında dinamik temelli eğitim alan psikolog ve psikolog adaylarının farkında olmadan Freud ailesinin bahsettiği savunma mekanizmalarını anladıklarını bilişsel temelli eğitim alan psikologların ise Beck’in baş etme stratejilerini anladığını fark ettik. Bunun üzerine ortak bir dil olarak savunma mekanizmalarını insanların kendilerini kötü hissettiği zamanlarda onları o ruh halinden kurtaran düşünce ve davranışlar olarak tanımladık...
Diğer savunma mekanizmalarına nazaran yap-boz savunma mekanizmasının üzerinde daha fazla durduk. Obsesif - Kompulsif bozukluğu olan insanların yap-boz savunma mekanizmalarını neden daha fazla kullanıyor olabileceğini düşündük. İnsanların ilkel düşünce sisteminden gelen yapılar yüzünden hayal ile gerçeği karıştırdıklarını, hayallerinde olanın dış dünyada da olacağını sanmasının ileriki yaşlarda insanların düşündükleri şeylerin olmasını engelleyici, bozucu eylemler olarak yap-boz savunma mekanizmasını kullanımı üzerine kafa yorduk.
Oturumumuzun ikinci kısmında izolasyon savunma mekanizmasının kullanım amaçlarını konuştuk. İnsan kaldıramayacağı kadar ağır bir duygusal deneyime maruz kaldığı zaman bu deneyimin duygusuyla bilgisini ayırır. Bilgi sanki üçüncü bir şahsın dilinden anlatılıyormuş gibi rahatça ağızdan dökülürken dinleyenler bu kadar ağır bir deneyimin bu kadar duygusuzca anlatılabilmesine genellikle şaşırır. Fakat bunun arkasında benliğin kaldıramayacağı, hiç beklemediği o acının yükü altında ezilmemek için duyguyu yalıttığını (izole ettiğini) göremezler. Lakin kişinin bu duygu yükünü bir şekilde boşaltacağını, belki izlediği bir filmde kendisine gereksiz gibi gelen bir duygusallıkla belki de gün gelir artık o beklenmeyen acı yüklü anıyı benliğin kaldırabilecek duruma gelmesiyle duygusunu yaşamaya başlayacağında hemfikir olduk.
Diğer savunma mekanizmalarının da kısaca anlatılıp açılımlarının yapılmasıyla, yeri geldiğinde deneyimlerimizin paylaşılmasıyla bu haftaki toplantımızı haftaya tekrar buluşmak üzere sonlandırdık.
Diğer savunma mekanizmalarına nazaran yap-boz savunma mekanizmasının üzerinde daha fazla durduk. Obsesif - Kompulsif bozukluğu olan insanların yap-boz savunma mekanizmalarını neden daha fazla kullanıyor olabileceğini düşündük. İnsanların ilkel düşünce sisteminden gelen yapılar yüzünden hayal ile gerçeği karıştırdıklarını, hayallerinde olanın dış dünyada da olacağını sanmasının ileriki yaşlarda insanların düşündükleri şeylerin olmasını engelleyici, bozucu eylemler olarak yap-boz savunma mekanizmasını kullanımı üzerine kafa yorduk.
Oturumumuzun ikinci kısmında izolasyon savunma mekanizmasının kullanım amaçlarını konuştuk. İnsan kaldıramayacağı kadar ağır bir duygusal deneyime maruz kaldığı zaman bu deneyimin duygusuyla bilgisini ayırır. Bilgi sanki üçüncü bir şahsın dilinden anlatılıyormuş gibi rahatça ağızdan dökülürken dinleyenler bu kadar ağır bir deneyimin bu kadar duygusuzca anlatılabilmesine genellikle şaşırır. Fakat bunun arkasında benliğin kaldıramayacağı, hiç beklemediği o acının yükü altında ezilmemek için duyguyu yalıttığını (izole ettiğini) göremezler. Lakin kişinin bu duygu yükünü bir şekilde boşaltacağını, belki izlediği bir filmde kendisine gereksiz gibi gelen bir duygusallıkla belki de gün gelir artık o beklenmeyen acı yüklü anıyı benliğin kaldırabilecek duruma gelmesiyle duygusunu yaşamaya başlayacağında hemfikir olduk.
Diğer savunma mekanizmalarının da kısaca anlatılıp açılımlarının yapılmasıyla, yeri geldiğinde deneyimlerimizin paylaşılmasıyla bu haftaki toplantımızı haftaya tekrar buluşmak üzere sonlandırdık.
13 Kasım 2009 Cuma
4 Kasım 2009
Bu hafta aramıza yeni katılan arkadaşlarımızla birlikte “Ruhsal bozukluk nedir? Toplumda problem yaratan nedir?” sorularıyla açılış yaptık.
Geçmişten bu yana herkes ruhsal bozukluk için bir tanım yapmaya ve ruh ve bedenin içindeki problemi anlamaya çalışıyor. Teoriler üretiliyor, çareler bulunmaya çalışılıyor. Öncelikle Freud; tüm davranışların ve duyguların bilinçli olmadığını, bilinçdışı zenginliğini, insanın doğuştan getirdiği ve doğumdan sonra deneyimlerle edindiği büyük bir bilinçdışı olduğundan bahsediyor. Freud’dan sonra da Kohut, Kernberg, Winnicott, Masterson gibi bir çok teorisyen bilinçdışıyla ilgilenip, farklı noktalara vurgu yapmışlardır. Bu teorilerin ve bakış açılarının benzer noktaları olduğu gibi birbirlerinden ayrıldığı noktalar da olmuştur. Tüm bu kişiler dinamik temelli gelmelerine rağmen, daha sonra kendi bakış açılarıyla, kendi yollarını çizmişlerdir. Ancak hepsi kişilik yapılarını düzenlemeye ve gelişimi açıklamaya çalışmışlardır. Teori temelleri benzer olsa da tedavi yöntemleri açısından farklılıklar göstermişlerdir.
Toplantımızın ikinci kısmında da psikolojideki tüm terapi yaklaşımlarından ve hangi yaklaşımın hangi danışana daha faydalı olacağını tartıştık. Burada danışanın taleplerinin daha önemli olduğu ve bizim bakış açımıza göre danışanların tercih yapacağı fikrine vardık. Tedavide tıkanılan noktaların terapistin de kişisel süreçleriyle ilgili olduğu ve bunun da kontrolünün süpervizyonla yapılabileceği üzerine konuştuk. Çoğu kişi günlük hayatında yaşadığı sorunlarla başa çıkabilirken, terapi sürecinde bu zorluğun ve sıkıntının yaşanmasının kaçınılmaz olduğunu düşündük.
Bu hafta da terapi ve terapist-danışan ilişkisi konusunda yaptığımız açılımlarla ve deneyimlerimizin paylaşımıyla haftaya görüşmek üzere toplantımızı sonlandırdık.
Geçmişten bu yana herkes ruhsal bozukluk için bir tanım yapmaya ve ruh ve bedenin içindeki problemi anlamaya çalışıyor. Teoriler üretiliyor, çareler bulunmaya çalışılıyor. Öncelikle Freud; tüm davranışların ve duyguların bilinçli olmadığını, bilinçdışı zenginliğini, insanın doğuştan getirdiği ve doğumdan sonra deneyimlerle edindiği büyük bir bilinçdışı olduğundan bahsediyor. Freud’dan sonra da Kohut, Kernberg, Winnicott, Masterson gibi bir çok teorisyen bilinçdışıyla ilgilenip, farklı noktalara vurgu yapmışlardır. Bu teorilerin ve bakış açılarının benzer noktaları olduğu gibi birbirlerinden ayrıldığı noktalar da olmuştur. Tüm bu kişiler dinamik temelli gelmelerine rağmen, daha sonra kendi bakış açılarıyla, kendi yollarını çizmişlerdir. Ancak hepsi kişilik yapılarını düzenlemeye ve gelişimi açıklamaya çalışmışlardır. Teori temelleri benzer olsa da tedavi yöntemleri açısından farklılıklar göstermişlerdir.
Toplantımızın ikinci kısmında da psikolojideki tüm terapi yaklaşımlarından ve hangi yaklaşımın hangi danışana daha faydalı olacağını tartıştık. Burada danışanın taleplerinin daha önemli olduğu ve bizim bakış açımıza göre danışanların tercih yapacağı fikrine vardık. Tedavide tıkanılan noktaların terapistin de kişisel süreçleriyle ilgili olduğu ve bunun da kontrolünün süpervizyonla yapılabileceği üzerine konuştuk. Çoğu kişi günlük hayatında yaşadığı sorunlarla başa çıkabilirken, terapi sürecinde bu zorluğun ve sıkıntının yaşanmasının kaçınılmaz olduğunu düşündük.
Bu hafta da terapi ve terapist-danışan ilişkisi konusunda yaptığımız açılımlarla ve deneyimlerimizin paylaşımıyla haftaya görüşmek üzere toplantımızı sonlandırdık.
11 Kasım 2009 Çarşamba
28 Ekim 2009
Bu hafta, geçen hafta okumayı kararlaştırdığımız makale üzerinde görüşlerimizi bildirerek başladık. Makaleyi temel alarak danışanın ve terapistin süreçlerinin terapiyi nasıl etkilediğine değindik. Kişinin bireysel süreçlerine göre duyguları değişir. Bu duygulara, yani bireysel süreçlerdeki herhangi bir hassas noktaya danışan veya terapist dokunursa iki taraf için de zorlu bir süreç başlar. Bunu yapmamak için terapist danışana “hoş geldin, nasılsın? Bu hafta neler yaptın?” diye sorarsa, bu zorlu süreçten, duygularından uzaklaşmaya çalışan danışan için bulunmaz bir fırsat olur. Buna rağmen danışan, terapist sıkılıyor mu, iyi mi, mutlu mu bu duyguları alıyor çünkü dilimiz söylemese de halimiz anlatıyor.
Makale eline ulaşmamış arkadaşlarımız için makalenin kısaca bir özetini geçtik. Vaka örneğinin verildiği makalede danışanın “yapay bozukluk” tanısı aldığını gördük. Bunun üzerine yapay bozukluk nedir? Bu tanı nasıl konur? Ve bu danışan gerçekten yapay bozukluk muydu? Bu danışanda yapay bozukluğu çağrıştıran noktalar neydi? soruları çerçevesinde tartıştık. Aynı zamanda danışanın kişilik yapısını çözümlemeye çalışarak temel kişilik örgütlenmelerinden ve bunları açıklayan önemli kişilerden kısaca bahsettik. Frued’dan başlayıp Kernberg, Kohut ve Guntrip ile devam ederek Masterson’ın yaklaşımını konuşarak kişilik yapıları hakkında genel bir bilgiye sahip olduk.
Sohbetimizin ikinci bölümünde ise danışan ile ilişkinin uzunluğunun önemine, terapotik çerçevenin gerekliliğine yine bu makaleyi baz alarak değindik. Çerçeve ne zaman çizilmeli? Sabitliği nasıl olmalı? Tüm bunların temelinde de hastayla olan ilişki “nasıl” olmalı? Sorularını tartıştık.
Sonuç olarak bir kişiyi yapay bozukluğa iten sebep ne olabilir? Kişi neden böyle bir ihtiyaç duyar? Sorularıyla, aynı makaleyle haftaya devam etmek üzere bu haftayı sonlandırdık.
Makale eline ulaşmamış arkadaşlarımız için makalenin kısaca bir özetini geçtik. Vaka örneğinin verildiği makalede danışanın “yapay bozukluk” tanısı aldığını gördük. Bunun üzerine yapay bozukluk nedir? Bu tanı nasıl konur? Ve bu danışan gerçekten yapay bozukluk muydu? Bu danışanda yapay bozukluğu çağrıştıran noktalar neydi? soruları çerçevesinde tartıştık. Aynı zamanda danışanın kişilik yapısını çözümlemeye çalışarak temel kişilik örgütlenmelerinden ve bunları açıklayan önemli kişilerden kısaca bahsettik. Frued’dan başlayıp Kernberg, Kohut ve Guntrip ile devam ederek Masterson’ın yaklaşımını konuşarak kişilik yapıları hakkında genel bir bilgiye sahip olduk.
Sohbetimizin ikinci bölümünde ise danışan ile ilişkinin uzunluğunun önemine, terapotik çerçevenin gerekliliğine yine bu makaleyi baz alarak değindik. Çerçeve ne zaman çizilmeli? Sabitliği nasıl olmalı? Tüm bunların temelinde de hastayla olan ilişki “nasıl” olmalı? Sorularını tartıştık.
Sonuç olarak bir kişiyi yapay bozukluğa iten sebep ne olabilir? Kişi neden böyle bir ihtiyaç duyar? Sorularıyla, aynı makaleyle haftaya devam etmek üzere bu haftayı sonlandırdık.
28 Ekim 2009 Çarşamba
21 Ekim 2009
Bu haftaki konuyu terapistin terapide ne amaçladığını tartışarak açtık. Hatta terapistin bir amacı olup olmaması gerektiğini de sorguladık. Terapistin terapötik bir amacı olduğunda dikkati ister istemez bu doğrultuda yoğunlaşacaktır. Yani, çalışmasını belli bir kuram üzerinden yürütüp de danışanı bu kuram çerçevesinde dinleyen terapistin dikkati belli bir yöne kanalize olur. Aslında bu bir anlamda terapistin dağılıp gitmesini önler ve danışanını gelişi güzel dinlemediği için duydukları anlamlı bir bütün oluşturur. Öte yandan bazı şeyleri duymaya odaklanan terapist danışanın anlattığı bir çok şeyi kaçırır diye düşündük. Buraya kadarki tartışma daha çok bilinçli iletişim üzerineydi. Bilinçdışı iletişim ile ilgili psikanalizde sıkça vurgulanan “dalgalı dikkat” konunsa değindik. Bu dikkat süresince terapistin kendi dünyasında, bilinçdışında yaptığı gezintinin terapist/danışan ikilisi için neler ifade ettiği üzerine düşündük. Daha sonra yine terapistin amacı ekseninde ilerlerken, psikolojinin bütün hastalıkların üzerinde tedavisinin mümkün olup olmayacağı konusunda fikirler öne sürdük. Biyolojik ve psikolojik yapıların sürekli etkileşim içerisinde olduğunu vurguladık.
Toplantının ikinci kısmı patolojilerin kökenine dair görüşlerle açıldı. Bu konuda biyolojik yapıyı ön plana alan ve çevreye vurguyu önemseyen görüşler üzerine konuştuk. Söz gelimi, biyolojik vurguyu baz alan nörolojik açılımların ve çevreye, aile yapılarına, geçmiş yaşantılardaki psikolojik dinamiklere vurgu yapan kesim arasındaki fikir ayrılıklarını/benzerliklerini ortaya koyduk. Biyolojik yapının hasarı sonucu, psikolojik anlamda yetersiz bir çevre tetikleyici görev mi üstleniyor? Yoksa psikolojik süreç içerisinde mi biyolojik yapıda değişiklikler meydana geliyor? Psikolojinin vurgu açısından hangi yöne doğru kaydığını, hangi görüşlerin seslerini yükseltmeye başladığını konuştuk. Ancak temelde biyolojik ve psikolojik/sosyal yapının birlikte işlediği ve aralarında sürekli işleyen bir etkileşimin olduğu görüşüne vardık.
Konuşmanın sonlarına doğru merak edilen sorular doğrultusunda Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) ve Obsesif Kompulsif Kişilik Bozukluğu (OKKB) arasındaki farklar, etiyolojilerine dair geçmiş yaşantıların incelenmesi gibi konular üzerinde durduk. Her iki rahatsızlığın özelliklerine ait disfonksiyonel özellikleri karşılaştırdık ve kişinin bu özellikleri nasıl yaşantıladığına dair klinik vakalar üzerinden deneyimleri paylaştık.
Toplantının ikinci kısmı patolojilerin kökenine dair görüşlerle açıldı. Bu konuda biyolojik yapıyı ön plana alan ve çevreye vurguyu önemseyen görüşler üzerine konuştuk. Söz gelimi, biyolojik vurguyu baz alan nörolojik açılımların ve çevreye, aile yapılarına, geçmiş yaşantılardaki psikolojik dinamiklere vurgu yapan kesim arasındaki fikir ayrılıklarını/benzerliklerini ortaya koyduk. Biyolojik yapının hasarı sonucu, psikolojik anlamda yetersiz bir çevre tetikleyici görev mi üstleniyor? Yoksa psikolojik süreç içerisinde mi biyolojik yapıda değişiklikler meydana geliyor? Psikolojinin vurgu açısından hangi yöne doğru kaydığını, hangi görüşlerin seslerini yükseltmeye başladığını konuştuk. Ancak temelde biyolojik ve psikolojik/sosyal yapının birlikte işlediği ve aralarında sürekli işleyen bir etkileşimin olduğu görüşüne vardık.
Konuşmanın sonlarına doğru merak edilen sorular doğrultusunda Obsesif Kompulsif Bozukluk (OKB) ve Obsesif Kompulsif Kişilik Bozukluğu (OKKB) arasındaki farklar, etiyolojilerine dair geçmiş yaşantıların incelenmesi gibi konular üzerinde durduk. Her iki rahatsızlığın özelliklerine ait disfonksiyonel özellikleri karşılaştırdık ve kişinin bu özellikleri nasıl yaşantıladığına dair klinik vakalar üzerinden deneyimleri paylaştık.
14 Ekim 2009
Bu haftaki sohbetimiz içimizden bir terapistin paylaşımıyla başladı. Paylaşım birkaç dakika içinde terapinin çerçevesinin nasıl olması gerektiğine kaydı. Konuştuklarımız neticesinde eğer danışan ikinci seansa gelmeyi kabul ederse ilk seansın sonunda çerçeve çizilmesi gerektiği konusunda hemfikir olduk. Ve danışanın terapötik çerçeveye ilk seferde uymasının güç olacağını tahmin ederek danışanı kırmadan tatlı-sert uyarmamız gerektiği fikrine ulaştık. Çerçeve bu manada terapistin işgal edilmesini önleyeceği gibi danışan için de patolojisinin etiyolojisinde yer alan “sınırsızlığını” da dizginlemek bakımından danışanı iyileştirici faktörler arasında yer aldığını düşündük. Şimdi buraya kadar terapistin ne yapması gerektiğini konuştuk ama terapistin duygularının ne olduğu konusunda hiç konuşmadığımızın farkına varmamız üzerine bu konuyu açtık. Danışanın sınır bozucu davranışları neticesinde çerçeveyi uygulamakta güçlük çeken terapist neler hissediyor olabilirdi. Öncelikle sınır işgalinin birden fazla kez olması terapistin öfke ve işgal edilme duygularını aktive ettiği ve bunun akabinde hayal kırıklığının yaşandığı ortaya çıktı. Bir öneri olarak telefonda sınırın konulabilirliği üzerinde düşündük. Danışan hem seansa gelmiyor hem de özür için açtığı telefonda terapisti yirmi dakika oyalıyorsa bu durumda sınırı telefonda koymaya başlayabilmek önemlidir. Bu fikir kağıt üzerinde pek hoş durmasına karşın uygulamaya gelince acaba her terapist bunu becerebiliyor mu? Kendi kişilik süreçlerimizin oluşumu sırasında bazen bu sınır koyabilme yetisinin gelişmesi bir yerde ketleniyor olabilir. Ayrıca sınır koyma sürecinde tatlı-sert müdahalelerde bulunan terapist danışanı kırabilir ve kaçırabilir. Bu da terapi sürecini sekteye uğratan bir durumdur. Danışanın terapiyi kesmesini istemememizin sebebi bunun başta danışanın tedavisini negatif yönde etkileyen bir durum olmakla beraber içsel bir takım kaygılarımız (maddiyat, başarısızlık vs.) sebebiyle bizden de kaynaklanıyor olabilir. Bu durumda en azından kendi duygularımızı durduramaz mıyız diye düşündük ve eğer kendi duygularımızı tamamen terapinin dışarısında bırakabiliyor olsaydık ne yapabilirdik diye düşündük. Eğer maddi sıkıntımız ya da danışanın uzun süre terapiye gelmesini sağlama gibi bir başarı gereksinimiz olmasaydı danışanın tedaviyi kesebilme olasılığına rağmen çerçeveyi daha rahat koruyabileceğimizi düşündük. Burada terapistlerden birinin bir açılım yapması konuyu tam olarak herkesin anlamasını sağladı; danışanın tedaviye gelmesi için yoğun çaba harcamak aslında tedavi edici bir strateji olmadığını anlattı. Eğer terapist ne kadar rahatsa ve mecazlı söylemek gerekirse ne kadar kendinden emin, dik bir duruşu varsa danışanın da tedavisinin başladığı nokta orası oluyor. Her zaman bizim prensiplerimizin dışına düşen bir alan oluyor ama bunlara da hazırlıklı olup danışana yansıtmamamız gerekir. Danışanın neden çerçeveyi bozma girişimlerinde bulunabileceği üzerinde de biraz konuştuk. Burada danışanı anlamaya çalışmak belki de çözümün bir parçası olacak. İlk seansta danışanın temel sorununu anlayamayız ve bu yüzden neden gelmediğini bilemeyiz. Seansları bir, iki saat öncesinden iptal edip ücretini ödeyen bir danışan için konunun para olmadığı aşikardır. Peki danışan neden gelmiyor olabilir? Borderline’ ın bir boğulması mı, bir şizoid’ in anlaşılmaya karşı geliştirdiği bir savunmamı bilinemiyor ama bu savunmaların ilk seanslarda çözüme kavuşmasını beklemek pek reel bir yaklaşım olmayacaktır diye düşündük. Neticede bizim yapabileceğimiz kendi patolojilerimizi hastanınkilerle karıştırmadan danışanı ilgi ve merak içerisinde dinleyip anlamak olduğu konusunda hemfikir olduk.
Oturumun ikinci kısmı bir makalenin eleştirisiyle başladı. Narsisizm üzerine yazılmış betimleyici bir metin üzerinde konuştuk. Kimine göre açıklayıcı, heyecanlandırıcı olan bu metin kimine göre kırıcı ve agresif geldi. Her şeyiyle çok net bir şekilde narsist danışanı betimleyen bu metin danışanın eline geçerse ne olabileceğini öngörmeye çalıştık. Öncelikle narsisistik bir patolojiye sahip olan bir danışan bu metni hakkını vererek okuyamayacağını, okusa da anlayamayacağını tahmin ediyoruz. Terapistlerimizden biri en yoğun duyguları değersizlik ve aşağılanma olan bu danışanların terapist tarafından yüzleştirilmesi bu danışanlarda dağılma duygularını dolayısıyla aktarım olarak devalüe edici bir tutumda olacağını, bunun olmaması için yüzleştirme yerine Masterson’ a göre bu danışanları yorumlamak, Kohut’ a göre ise aynalamak gerektiğine dair bir paylaşımda bulundu.
Daha sonra haftaya başka bir konuda tartışmak üzere toplantıyı sonlandırdık.
Oturumun ikinci kısmı bir makalenin eleştirisiyle başladı. Narsisizm üzerine yazılmış betimleyici bir metin üzerinde konuştuk. Kimine göre açıklayıcı, heyecanlandırıcı olan bu metin kimine göre kırıcı ve agresif geldi. Her şeyiyle çok net bir şekilde narsist danışanı betimleyen bu metin danışanın eline geçerse ne olabileceğini öngörmeye çalıştık. Öncelikle narsisistik bir patolojiye sahip olan bir danışan bu metni hakkını vererek okuyamayacağını, okusa da anlayamayacağını tahmin ediyoruz. Terapistlerimizden biri en yoğun duyguları değersizlik ve aşağılanma olan bu danışanların terapist tarafından yüzleştirilmesi bu danışanlarda dağılma duygularını dolayısıyla aktarım olarak devalüe edici bir tutumda olacağını, bunun olmaması için yüzleştirme yerine Masterson’ a göre bu danışanları yorumlamak, Kohut’ a göre ise aynalamak gerektiğine dair bir paylaşımda bulundu.
Daha sonra haftaya başka bir konuda tartışmak üzere toplantıyı sonlandırdık.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)